Alles van het MARNEGEBIED

Welkom in het Marnegebied
Het Marnegebied bevindt zich in de streek Hunsingo in het noordwesten van de provincie Groningen aan de Waddenkust. Het komt voor een groot deel overeen met de tegenwoordige gemeente De Marne, die zijn naam dankt aan dit historische gebied. In het zuiden grenst het oude Marne eiland aan het Reitdiep, in het westen aan de Lauwerszee (nu Lauwersmeergebied), de noordzijde aan de Waddenzee, en het oosten aan de loop van de noordelijke tak van de vroegere rivier de Hunze. Aan de zuidzijde was er geen duidelijke grens, de Marne en Humsterland werden pas rond de achtste eeuw van elkaar gescheiden toen de Lauwerszee ontstond en er een doorbraak kwam van de Lauwerszee naar de Hunze. De Marne werd daardoor een eiland. Nadat de oude Hunzemonding langzaam dichtslibde en verder ingepolderd werd ontstond er een verbinding met Hunsingo. De Marne werd vanaf toen tot die streek gerekend. De naam is verwant aan het woord "maar" dat water betekent.

De eerste bewoners van het gebied wat we nu provincie Groningen noemen waren rendierjagers die hier zo'n 11.000 jaar geleden rondliepen, de eerste boeren zijn van de trechterbekercultuur die zich zo'n 5000 jaar geleden in het Noorden vestigden. *Wierden zijn kunstmatig aangebrachte landophogingen. De wierden dienden tussen ongeveer 500 voor Christus en 1000 na Christus als bescherming tegen overstromingen, waardoor het grootste deel van Noord-Nederland onder water kwam te staan.

Op de wierden werden vaak boerderijen en woningen gebouwd, en zo kon een wierdendorp ontstaan. Door de geleidelijke bedijking van de Waddenkust na het jaar 1000 werden de wierden echter overbodig en werden ze vaak afgegraven. Waar dat niet gebeurde, werd de dorpskerk vaak op het hoogste punt van de wierde gebouwd. De wierden varieerden in hoogte tussen 1 en 5 meter, en hadden een doorsnede tot 250 meter. Er zijn er in totaal ongeveer 600 geweest in Groningen, waarvan er ook veel liggen in het Marnegebied.

Het Marnegebied werd circa 2000 jaar geleden geleidelijk bewoond.
De toenmalige bewoners werden *Cauchen of Chauken genoemd. Ze vestigden zich op een kwelderwal van de Waddenzee die in een wijde boog van Warfhuizen via Zuurdijk, Ewer en Panser naar Vierhuizen liep. Omstreeks 600 werd een volgende kwelderwal bewoond, waarop nu de dorpen Ulrum, Leens en Wehe-den Hoorn liggen. Rond 1100 werd de derde kwelderwal bewoond, waarop nu de dorpen Hornhuizen, Kruisweg, kloosterburen en Molenrij liggen. Op die manier ontstonden steeds verder naar het noorden liggend, ketens van dorpen en gehuchten.

In het Marnegebied ligt het Nationaal Park Lauwersmeer, één van Nederlands jongste natuurgebieden gekenmerkt door rust, ruimte en natuur. Het is hier een eldorado voor flora en fauna. Het Nationaal Park Lauwersmeer is toegankelijk voor fietsers en wandelaars, zodat u dit gebied nog beter kunt leren kennen. Dit gebied is voor elk wat wils, zowel de rustzoekers, natuurliefhebbers als de watersporters komen hier aan hun trekken. De grootte van dit park is bijna 6000 hectare en achter elke boom of plant wacht zich weer een nieuwe verrassing. Nationaal Park Lauwersmeer biedt prima wandelmogelijkheden. U vindt er een uitgebreid netwerk aan wandelpaden door wuivende rietvelden, langs prachtige orchideeënveldjes en door jonge bossen.
* De term Wierde is de Groningse benaming voor Terp
* Een oud Germaans volk

Overzicht van het Marnegebied